Việt Nam - Italia chia sẻ kinh nghiệm dự báo tài nguyên nước theo mùa và ứng dụng cho lưu vực sông Đồng Nai

Tham dự chương trình có đại diện Cơ quan Phát triển Italia (AICS), các chuyên gia của Tổ chức nghiên cứu CIMA cùng lãnh đạo, cán bộ kỹ thuật của các đơn vị trực thuộc Cục Quản lý tài nguyên nước.

Phát biểu khai mạc, Phó Cục trưởng Cục Quản lý tài nguyên nước Ngô Mạnh Hà cho biết, trong thời gian qua, Cục đã hợp tác chặt chẽ với Tổ chức CIMA trong khuôn khổ Dự án “Hỗ trợ kỹ thuật về tăng cường năng lực quản lý ngành nước: Vận hành liên hồ chứa theo thời gian thực tại Việt Nam”. Đây là một trong những dự án hợp tác quốc tế quan trọng được triển khai ngay sau khi Luật Tài nguyên nước năm 2023 có hiệu lực từ ngày 1/7/2024, góp phần giúp Việt Nam từng bước hiện đại hóa công tác quản lý, điều hòa và phân bổ nguồn nước dựa trên nền tảng dữ liệu số và công nghệ tiên tiến.

Phó Cục trưởng Ngô Mạnh Hà cũng cho biết, lưu vực sông Đồng Nai là một trong những lưu vực sông lớn và quan trọng nhất ở miền Nam Việt Nam, cung cấp nguồn nước cho hơn 20 triệu người dân và các ngành kinh tế trọng điểm như nông nghiệp, thủy điện, công nghiệp và dịch vụ. Nhằm hỗ trợ quá trình lập kế hoạch và điều phối sử dụng nước hiệu quả, dự án đã phát triển hệ thống dự báo theo mùa dựa trên mô hình ECMWF SEAS5 – một công cụ tiên tiến của Trung tâm Dự báo Thời tiết Tầm trung Châu Âu (ECMWF). Hệ thống có khả năng đưa ra các chỉ báo sớm về tình trạng khô hạn hoặc ẩm ướt tới bảy tháng trước, thông qua nền tảng myDewetra World.

Buổi tập huấn được tổ chức nhằm nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ kỹ thuật trong việc tiếp cận, sử dụng các công cụ hỗ trợ ra quyết định điều hòa, phân phối và quản lý tài nguyên nước hiệu quả. Đồng thời, chương trình giúp tăng cường hiểu biết về cơ sở khoa học của dự báo tài nguyên nước theo mùa – một lĩnh vực mới nhưng có ý nghĩa thiết thực trong quản lý nước thích ứng với biến đổi khí hậu.

Trong khuôn khổ chương trình, các chuyên gia quốc tế đã giới thiệu và hướng dẫn cụ thể về nguyên tắc lý thuyết, quy trình thực hiện, đánh giá và xác minh độ tin cậy của dự báo theo mùa. Các học viên được thực hành sử dụng công cụ myDewetra World để phân tích, diễn giải kết quả dự báo, cũng như xem lại các mô phỏng trong quá khứ nhằm rút ra bài học thực tiễn cho công tác dự báo và điều hành hiện nay.

Công cụ dự báo theo mùa được xây dựng trên nền tảng trực tuyến cung cấp các thông tin dưới dạng biểu đồ trực quan sẽ hỗ trợ công tác quản lý tài nguyên nước thí điểm trên LVS Đồng Nai. Dự báo theo mùa nhằm mục đích dự đoán trước từ 1 đến 12 tháng các bất thường về thủy văn/thời tiết và sử dụng các thông tin khí hậu trong quá khứ thay vì các giá trị định lượng tuyệt đối. CIMA đã sử dụng ECMWF SEAS5 là hệ thống dự báo theo mùa của Trung tâm Dự báo Thời tiết Tầm trung Châu Âu (ECMWF) với 25 tổ hợp, có khả năng dự báo thời tiết trước bảy tháng, và sử dụng nguồn số liệu trong quá khứ (về lượng mưa) từ năm 1993 đến năm 2022 cho việc tính toán dự báo theo mùa trên LVS Đồng Nai. Dự báo này sẽ đưa ra các dự báo về dòng chảy đến, lưu lượng nước và các hiện tượng thủy văn bất thường.

Tại buổi tập huấn, các cán bộ kỹ thuật của Cục Quản lý tài nguyên nước đã phát biểu ý kiến, trao đổi với chuyên gia quốc tế về độ chính xác của công cụ dự báo, nguồn dữ liệu đầu vào, cũng như tác động của các yếu tố ngoài mô hình như công trình thủy lợi, dân số, phát triển đô thị và biến đổi khí hậu.