Việt Nam – Hàn Quốc: Ký kết Bản ghi nhớ về hợp tác an ninh nguồn nước

Việc ký kết Bản ghi nhớ hợp tác an ninh nguồn nước diễn ra trong bối cảnh Việt Nam và Hàn Quốc đã nâng cấp mối quan hệ lên “Đối tác chiến lược toàn diện” nhân kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 2022 (22/12/1992 - 22/12/2022). Hai quốc gia đã thiết lập và không ngừng củng cố quan hệ đối tác bền vững, hướng tới tương lai, đạt được nhiều kết quả thiết thực trên nhiều lĩnh vực. Đặc biệt, hợp tác trong lĩnh vực môi trường và tài nguyên nước ngày càng khẳng định vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân và thúc đẩy phát triển bền vững.

Theo nội dung MOU, hai bên thống nhất tăng cường hợp tác trên nguyên tắc bình đẳng, cùng có lợi và tôn trọng lẫn nhau, tập trung vào các lĩnh vực then chốt của quản lý tài nguyên nước hiện đại. Trọng tâm là tăng cường quản lý tổng hợp tài nguyên nước (IWRM) nhằm giảm thiểu và thích ứng với biến đổi khí hậu; tăng cường giám sát tài nguyên nước bao gồm việc thiết lập và vận hành các cơ sở dữ liệu tài nguyên nước để hỗ trợ thu thập, phân tích dữ liệu và chia sẻ thông tin, dữ liệu kịp thời; tăng cường năng lực trong công tác điều hòa và phân bổ tài nguyên nước để quản lý, sử dụng và bảo vệ hiệu quả tài nguyên nước; phục hồi và quản lý bền vững các dòng sông và hệ sinh thái nước ngọt bị suy thoái, cạn kiệt và ô nhiễm; thúc đẩy mối liên kết nước - năng lượng như một hệ thống tuần hoàn thống nhất nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên và tính bền vững; thúc đẩy trung hòa carbon và năng lượng tái tạo trong lĩnh vực tài nguyên nước.

Bên cạnh đó, hai nước sẽ phối hợp thúc đẩy hiện đại hóa và chuyên nghiệp hóa quản trị tài nguyên nước hướng tới quản trị nước thông minh dựa trên công nghệ số, bao gồm ứng dụng các công nghệ như Internet vạn vật (IoT), dữ liệu lớn (Big Data), bản sao số (Digital Twin - DT) và trí tuệ nhân tạo (AI), cũng như các hệ thống hạch toán tài nguyên nước nhằm tăng cường tính hiệu quả, minh bạch và ra quyết định dựa trên dữ liệu trong quản lý tài nguyên nước; củng cố các khuôn khổ hợp tác để đảm bảo an ninh nguồn nước và quản lý bền vững tài nguyên nước xuyên biên giới.

Để triển khai hiệu quả MOU, các hình thức hợp tác sẽ được đa dạng hóa, bao gồm trao đổi chuyên môn, thực hiện các dự án nghiên cứu chung, chương trình thí điểm, tổ chức hội thảo, đào tạo, tham quan học tập và đối thoại chính sách. Đồng thời, hai nước sẽ phối hợp xây dựng các kế hoạch hành động cụ thể, triển khai các mô hình sử dụng nước tiết kiệm, phát triển đô thị thông minh thích ứng với môi trường và hoàn thiện hệ thống dữ liệu tài nguyên nước quốc gia.

Một điểm đáng chú ý là việc thành lập Nhóm công tác chung (JWG) nhằm điều phối các hoạt động hợp tác, với cơ chế họp luân phiên giữa hai nước. Cơ quan đầu mối phía Việt Nam là Cục Quản lý tài nguyên nước thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong khi phía Hàn Quốc là Cục Chính sách sử dụng nước thuộc Bộ Khí hậu, Năng lượng và Môi trường.

Trên thực tế, hợp tác Việt Nam – Hàn Quốc trong lĩnh vực tài nguyên nước đã có những bước tiến đáng ghi nhận. Theo Cục trưởng Cục Quản lý tài nguyên nước Châu Trần Vĩnh, kể từ khi hai bên ký kết thỏa thuận hợp tác vào năm 2024, nhiều chương trình đào tạo, hội thảo và trao đổi chuyên môn đã được triển khai, tập trung vào các lĩnh vực như phục hồi dòng sông, công nghệ môi trường và quản lý nước xuyên biên giới.

Hiện nay, Cục Quản lý tài nguyên nước đang phối hợp với Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) và Hội đồng Nước châu Á (AWC) dưới sự tài trợ của Bộ Khí hậu, Năng lượng và Môi trường Hàn Quốc tổ chức thực hiện Đối thoại quốc gia (National Dialogue) về hạch toán tài nguyên nước, dự kiến sẽ được hoàn thiện trong năm 2026.