Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) vừa công bố nghiên cứu “Các đơn vị thu hoạch nước mưa ở Jordan: Đánh giá tác động”, cho thấy các giải pháp thu gom và trữ nước mưa đang mang lại hiệu quả rõ rệt trong hỗ trợ nông dân quy mô nhỏ giảm chi phí sản xuất, nâng cao năng suất và tăng cường khả năng thích ứng trước tình trạng căng thẳng nước và biến đổi khí hậu ngày càng gia tăng.
Nghiên cứu đánh giá hơn 250 công trình thu hoạch nước mưa được triển khai tại Jordan giai đoạn 2016–2019, trong khuôn khổ thực hiện một dự án của ILO hỗ trợ người tị nạn Syria và cộng đồng sở tại thông qua các mô hình “Việc làm xanh” trong nông nghiệp và lâm nghiệp. Kết quả cho thấy mô hình này không chỉ góp phần cải thiện tiếp cận nguồn nước phục vụ sản xuất mà còn tạo ra những tác động tích cực về kinh tế – xã hội và khả năng chống chịu cho cộng đồng.
Theo báo cáo, hơn 90% nông dân tham gia cho biết chi phí tưới tiêu đã giảm đáng kể; khoảng 80% ghi nhận năng suất cây trồng được cải thiện; trong khi hơn 70% cho biết doanh thu từ hoạt động nông nghiệp tăng lên. Những kết quả này cho thấy thu hoạch nước mưa có thể trở thành giải pháp hiệu quả, chi phí hợp lý nhằm hỗ trợ sản xuất nông nghiệp tại các khu vực khan hiếm nước.
Nghiên cứu cũng ghi nhận vai trò ngày càng rõ nét của phụ nữ trong quản lý nước và sản xuất nông nghiệp. Khoảng 55% phụ nữ trong các hộ tham gia trực tiếp vào hoạt động tưới tiêu và thu hoạch, góp phần khẳng định tiềm năng lồng ghép bình đẳng giới trong các giải pháp quản lý tài nguyên nước. Đáng chú ý, gần một nửa số nông dân tham gia đã chủ động lan tỏa mô hình, truyền cảm hứng để các hộ lân cận tự xây dựng thêm các bể chứa nước mưa độc lập.
Theo ILO, các kết quả nghiên cứu sẽ là cơ sở phục vụ giai đoạn mới của chương trình PROSPECTS – sáng kiến hợp tác giữa IFC, ILO, UNHCR, UNICEF và Ngân hàng Thế giới. Trong giai đoạn tiếp theo, chương trình dự kiến tập trung thúc đẩy quản lý nước nông nghiệp thông qua mở rộng các giải pháp thu hoạch nước mưa, nâng cao hiệu quả tưới tiêu và áp dụng các thực hành quản lý đất bền vững.
Báo cáo được xem là minh chứng cho tiềm năng của các giải pháp dựa vào tự nhiên và đầu tư quy mô cộng đồng trong giải quyết đồng thời các thách thức về nước, sinh kế, khí hậu và phát triển bao trùm.