Ngày 21/10, UBND thành phố Cần Thơ ban hành Chỉ thị số 20/CT-UBND về tăng cường quản lý tài nguyên nước, bảo đảm an ninh nguồn nước và chủ động ứng phó nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn trên địa bàn.
Chỉ thị yêu cầu các sở, ngành, địa phương và đơn vị liên quan triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ nguồn nước, bảo đảm cấp nước an toàn trong bối cảnh biến đổi khí hậu và nguy cơ El Niño tác động đến nguồn nước.
Chủ động tích trữ, sử dụng nước tiết kiệm, hiệu quả
UBND thành phố yêu cầu các cơ quan, địa phương và người dân thường xuyên theo dõi thông tin dự báo khí tượng thủy văn, cảnh báo nguồn nước để kịp thời xây dựng phương án ứng phó. Trong mùa mưa, cần tận dụng các hồ chứa, sông, kênh, rạch để tích trữ nước hợp lý, chủ động nguồn nước phục vụ mùa khô; đồng thời rà soát kế hoạch sản xuất, điều chỉnh mùa vụ phù hợp với khả năng cấp nước.
Các tổ chức, cá nhân được khuyến khích ưu tiên sử dụng nước mặt, kết hợp linh hoạt các nguồn nước mặt, nước dưới đất và nước mưa; tăng cường thu gom, tái sử dụng nước, áp dụng công nghệ tưới tiên tiến, tiết kiệm nước. Việc thăm dò, khai thác, sử dụng tài nguyên nước và hành nghề khoan nước dưới đất phải tuân thủ quy định pháp luật, thực hiện đầy đủ thủ tục đăng ký, cấp phép.

Bảo đảm cấp nước sinh hoạt, kiểm soát khai thác nước dưới đất
Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao chủ trì, phối hợp với Sở Xây dựng và UBND cấp xã rà soát khả năng khai thác các nguồn nước, đánh giá năng lực của hệ thống cấp nước tập trung và đề xuất giải pháp huy động nguồn lực khi xảy ra hạn hán, thiếu nước nghiêm trọng. Trong tình huống khẩn cấp, ưu tiên nước cho sinh hoạt, y tế, giáo dục và các nhu cầu thiết yếu; đồng thời có giải pháp bảo đảm nước cho sản xuất, nhất là các loại cây trồng có giá trị cao.
Thành phố yêu cầu chủ động đầu tư, nâng cấp, sửa chữa và mở rộng công trình cấp nước tập trung; bố trí các điểm cấp nước miễn phí tại những khu vực chưa có hệ thống đường ống khi cần thiết. Các địa phương căn cứ dự báo nguồn nước để điều chỉnh mùa vụ, cơ cấu cây trồng, hạn chế diện tích sản xuất tại những nơi có nguy cơ thiếu nước. Hồ chứa nước ngọt Hậu Giang cũng cần được xem xét tích nước sớm và vận hành linh hoạt trước nguy cơ hạn hán.
Cùng với bảo đảm cấp nước, Cần Thơ sẽ tăng cường bảo vệ nước dưới đất, từng bước giảm khai thác phù hợp với tiến độ phát triển các công trình cấp nước mặt, tránh ảnh hưởng đến nhu cầu sinh hoạt và sản xuất. Thành phố yêu cầu rà soát, cắm mốc hành lang bảo vệ nguồn nước, trám lấp giếng không còn sử dụng, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi khai thác, khoan thăm dò nước dưới đất trái phép; công khai thông tin về khu vực có nguy cơ suy thoái, cạn kiệt nguồn nước hoặc xâm nhập mặn.
Tăng cường phối hợp liên ngành, ứng dụng công nghệ trong quản lý nguồn nước
Để nâng cao khả năng ứng phó khi nguồn nước suy giảm, UBND thành phố yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường tham mưu phối hợp chặt chẽ với Bộ Nông nghiệp và Môi trường và các bộ, ngành xây dựng kịch bản nguồn nước, xây dựng và triển khai phương án điều hòa, phân phối tài nguyên nước các lưu vực sông trên địa bàn khi nguồn nước dự báo ở trạng thái thiếu hoặc thiếu nghiêm trọng.
Sở Xây dựng được giao nghiên cứu các dự án khai thác, truyền tải và phân phối nước mặt liên vùng, trong đó đẩy nhanh tham mưu triển khai dự án “Trạm bơm nước thô vùng Tây Nam sông Hậu và Hệ thống tuyến ống truyền tải”.
Các cơ quan chức năng tăng cường kiểm soát chất lượng nước sạch, bảo đảm an toàn hệ thống cấp nước, chủ động phương án dự phòng và phối hợp xử lý sự cố ô nhiễm nguồn nước. Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp nghiên cứu, thúc đẩy ứng dụng công nghệ số, cảm biến kết nối, viễn thám, hệ thống thông tin địa lý, cơ sở dữ liệu và mô hình dự báo phục vụ giám sát, quản lý tài nguyên nước, cảnh báo sớm và hỗ trợ ra quyết định.
UBND cấp xã có trách nhiệm tuyên truyền pháp luật, giám sát hoạt động khai thác, sử dụng nước; hướng dẫn tổ chức, cá nhân thực hiện kê khai, đăng ký, cấp phép theo quy định và xử lý hoặc kiến nghị xử lý các hành vi vi phạm. Các đơn vị cấp nước phải rà soát nhu cầu sử dụng, bảo đảm vận hành an toàn, liên tục, ưu tiên nguồn nước mặt và thực hiện đầy đủ quy định về giấy phép, quan trắc, truyền dữ liệu.
DWRM