UN-Water triển khai thu thập dữ liệu SDG 6 năm 2026

Chiến dịch thu thập dữ liệu năm 2026 (2026 Data Drive) vừa được triển khai trong khuôn khổ Sáng kiến Giám sát Tích hợp của UN-Water đối với Mục tiêu Phát triển Bền vững số 6 (IMI-SDG6), nhằm hỗ trợ các quốc gia cập nhật và báo cáo dữ liệu về nước sạch và vệ sinh - một trong những nội dung quan trọng trong Chương trình nghị sự 2030.

 

SDG 6 hướng tới mục tiêu “Bảo đảm khả năng tiếp cận và quản lý bền vững tài nguyên nước và vệ sinh cho tất cả mọi người”. Theo đó, các quốc gia thành viên Liên Hợp Quốc có trách nhiệm định kỳ cung cấp dữ liệu về các chỉ số liên quan để theo dõi tiến độ, phục vụ hoạch định chính sách và tăng cường trách nhiệm giải trình. Dữ liệu đầy đủ, kịp thời và đáng tin cậy được xem là nền tảng giúp nhận diện những khu vực, nhóm đối tượng còn bị bỏ lại phía sau, từ đó định hướng ưu tiên đầu tư và hành động.

Kể từ khi các SDGs được thông qua năm 2015, đã có ít nhất ba vòng tổng hợp dữ liệu toàn cầu đối với 12 chỉ số của SDG 6. Đến nay, phần lớn các chỉ số đã có đủ dữ liệu để xây dựng đường cơ sở toàn cầu, tuy nhiên vẫn còn những khoảng trống đáng kể. Trung bình, mỗi quốc gia mới chỉ có dữ liệu cho khoảng 8,9/12 chỉ số, cho thấy nhu cầu tiếp tục hoàn thiện và cập nhật thông tin là rất cấp thiết.

Trong năm 2026, UN-Water triển khai vòng tổng hợp dữ liệu toàn cầu lần thứ tư, tập trung vào 7 chỉ số trọng tâm, gồm: xử lý nước thải (6.3.1), chất lượng nước (6.3.2), hiệu quả sử dụng nước (6.4.1), mức độ căng thẳng nước (6.4.2), quản lý tổng hợp tài nguyên nước (6.5.1), hợp tác nước xuyên biên giới (6.5.2) và hệ sinh thái liên quan đến nước (6.6.1). Các cơ quan phụ trách chỉ số sẽ trực tiếp liên hệ với các đầu mối quốc gia để thu thập dữ liệu – hoạt động cốt lõi của “Data Drive 2026”.

Tại mỗi quốc gia, việc thu thập và tổng hợp dữ liệu SDG 6 liên quan đến nhiều cơ quan khác nhau, từ bộ ngành chuyên môn (môi trường, nông nghiệp…) đến cơ quan thống kê và các tổ chức quản lý lưu vực sông. Mỗi chỉ số đều có một hoặc nhiều “đầu mối quốc gia” chịu trách nhiệm cung cấp dữ liệu và phối hợp với các bên liên quan. Đồng thời, các quốc gia được khuyến nghị chỉ định một đầu mối tổng thể nhằm tăng cường điều phối, bảo đảm tính nhất quán và đầy đủ của dữ liệu.

Quy trình thu thập dữ liệu được thực hiện linh hoạt theo từng chỉ số, chủ yếu thông qua bảng hỏi tiêu chuẩn hoặc khai thác từ các nguồn dữ liệu chính thức. Tất cả dữ liệu trước khi gửi tới Cơ quan Thống kê Liên Hợp Quốc (UNSD) đều phải được quốc gia xác nhận và phê duyệt. Sau đó, dữ liệu sẽ được sử dụng phục vụ các báo cáo toàn cầu, đặc biệt là tại Diễn đàn Chính trị Cấp cao về Phát triển Bền vững (HLPF), đồng thời được công bố trên các cơ sở dữ liệu chuyên ngành và Cổng dữ liệu SDG 6.

Trong khuôn khổ chiến dịch, các cơ quan Liên Hợp Quốc cũng cung cấp hỗ trợ kỹ thuật cho các quốc gia, bao gồm hướng dẫn phương pháp luận, tư vấn trực tuyến, hội thảo và các công cụ hỗ trợ khác, nhằm nâng cao năng lực thu thập và báo cáo dữ liệu.

Đối với các chỉ số còn lại của SDG 6, việc thu thập dữ liệu vẫn được tiến hành theo chu kỳ riêng. Trong năm 2026, các chỉ số liên quan đến nước uống, vệ sinh và xử lý nước thải sinh hoạt sẽ hoàn tất tham vấn quốc gia, trong khi các nội dung về hợp tác quốc tế và sự tham gia của cộng đồng đã được cập nhật trong giai đoạn 2024–2025.

Chiến dịch Data Drive 2026 được kỳ vọng sẽ góp phần thu hẹp khoảng cách dữ liệu, nâng cao chất lượng theo dõi tiến độ SDG 6, qua đó hỗ trợ các quốc gia và cộng đồng quốc tế đẩy nhanh hành động nhằm bảo đảm nước sạch và vệ sinh cho tất cả mọi người vào năm 2030.

DWRM (Tổng hợp từ unwater.org)