Quốc hội có vai trò đặc biệt quan trọng trong kiến tạo thể chế phát triển
Phát biểu tại Lễ kỷ niệm 80 năm ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu ra Quốc hội của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (nay là nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam) được tổ chức sáng ngày 6/1/2026, Tổng Bí thư Tô Lâm khẳng định, đây không chỉ là dịp ôn lại một sự kiện lịch sử trọng đại, mà còn là thời khắc có ý nghĩa sâu sắc để nhìn lại chặng đường hình thành và phát triển của nền dân chủ cách mạng Việt Nam.
Đồng thời, đây cũng là dịp tri ân các thế hệ đi trước đã đặt nền móng cho quyền làm chủ của nhân dân, và khẳng định quyết tâm chính trị của toàn Đảng, toàn dân trong việc tiếp tục đổi mới, hoàn thiện thể chế, đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững trong kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam.
Mốc son của nền dân chủ Việt Nam
Tổng Bí thư nhắc lại, cách đây tròn 80 năm, hưởng ứng lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, ngày 6-1-1946, lần đầu tiên trong lịch sử dân tộc, người Việt Nam từ 18 tuổi trở lên, không phân biệt giới tính, thành phần xã hội, dân tộc, tôn giáo hay chính kiến, đã trực tiếp cầm lá phiếu lựa chọn những người đại diện cho mình vào cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất.
Trong bối cảnh đất nước vừa giành được độc lập, chính quyền cách mạng còn non trẻ, thù trong giặc ngoài bủa vây, cuộc Tổng tuyển cử vẫn được tổ chức dân chủ, công khai, nghiêm túc và thành công. Với tỷ lệ cử tri tham gia lên tới 89%, cuộc bầu cử đã bầu được 333 đại biểu Quốc hội, phản ánh sinh động tinh thần đại đoàn kết toàn dân tộc với sự tham gia của các đảng phái, các tầng lớp xã hội, các dân tộc, tôn giáo ở cả ba miền Bắc - Trung - Nam.
Cuộc Tổng tuyển cử năm 1946 được tổ chức theo những nguyên tắc dân chủ tiến bộ nhất: phổ thông, bình đẳng, trực tiếp và bỏ phiếu kín. Đây là mốc son chói lọi, đánh dấu bước phát triển nhảy vọt đầu tiên về thể chế dân chủ của Nhà nước Việt Nam mới, khẳng định một chân lý lớn: quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân.
Quốc hội thiết chế hiến định then chốt
Theo Tổng Bí thư, từ dấu mốc lịch sử năm 1946, trải qua 80 năm đồng hành cùng dân tộc và 15 nhiệm kỳ hoạt động, Quốc hội Việt Nam không ngừng trưởng thành, lớn mạnh, khẳng định vai trò trung tâm trong đời sống chính trị, pháp lý quốc gia, là thiết chế hiến định giữ vị trí then chốt trong việc xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Trên lĩnh vực lập hiến, lập pháp, Quốc hội đã ban hành 5 bản Hiến pháp, gắn liền với những bước ngoặt lớn của cách mạng Việt Nam. Mỗi bản Hiến pháp đều phản ánh trình độ phát triển của đất nước, thể hiện tư duy đổi mới không ngừng trong tổ chức và vận hành quyền lực nhà nước.
Đặc biệt, việc Quốc hội khóa XV thông qua nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp đã đánh dấu bước phát triển mới trong lịch sử lập hiến, hiến định mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị quốc gia, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Tổng Bí thư khẳng định, Quốc hội ngày càng thể hiện vai trò đi trước một bước về thể chế, chủ động thể chế hóa kịp thời chủ trương, đường lối của Đảng thành pháp luật; đổi mới tư duy lập pháp theo hướng kiến tạo phát triển; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo trong hoạt động xây dựng pháp luật, góp phần hình thành khuôn khổ pháp lý đồng bộ, minh bạch, ổn định cho phát triển đất nước.
Trách nhiệm lớn trong thời điểm bước ngoặt
Hoạt động giám sát tối cao của Quốc hội và các cơ quan của Quốc hội không ngừng được đổi mới, đi vào chiều sâu, tập trung vào những vấn đề lớn, bức xúc của đời sống kinh tế - xã hội, gắn chặt với tâm tư, nguyện vọng chính đáng của nhân dân, qua đó góp phần nâng cao kỷ luật, kỷ cương, hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước.
Trong thực hiện chức năng quyết định những vấn đề quan trọng của đất nước, Quốc hội đã thể hiện rõ bản lĩnh chính trị, trí tuệ tập thể và tinh thần trách nhiệm cao trước nhân dân và lịch sử, với những quyết sách kịp thời, đúng đắn về phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại, tổ chức bộ máy và nhân sự cấp cao của Nhà nước.
Hoạt động đối ngoại nghị viện được đẩy mạnh toàn diện, chủ động và hiệu quả, góp phần nâng cao vị thế, uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế, khẳng định hình ảnh Quốc hội Việt Nam là bạn, là đối tác tin cậy, là thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế.
“Xuyên suốt chặng đường 80 năm ấy, Quốc hội đã gắn bó mật thiết với nhân dân, lắng nghe tiếng nói của nhân dân, phản ánh trung thực ý chí, nguyện vọng của nhân dân”, Tổng Bí thư nhấn mạnh.
Hướng tới kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng (1930 - 2030) và 100 năm thành lập nước (1945 - 2045), Tổng Bí thư cho biết, Đảng ta đã đặt mục tiêu đến năm 2045 Việt Nam trở thành quốc gia phát triển, hùng cường, thịnh vượng và hạnh phúc.
Để hiện thực hóa khát vọng đó, theo Tổng Bí thư, vai trò của Quốc hội trong kiến tạo thể chế phát triển có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Không có đột phá về thể chế pháp luật, không có một Quốc hội bản lĩnh, trí tuệ, hành động quyết liệt và trách nhiệm cao, thì những mục tiêu lớn lao ấy khó có thể trở thành hiện thực.
Trong bối cảnh đó, Quốc hội cần tiếp tục phát huy truyền thống 80 năm vẻ vang, đi trước một bước về thể chế, dũng cảm quyết định những vấn đề khó, những việc mới, những lĩnh vực chưa có tiền lệ, mở đường cho đổi mới sáng tạo, cho phát triển nhanh và bền vững đất nước.
Tổng Bí thư cũng nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy lập pháp theo hướng kiến tạo và dẫn dắt phát triển; nâng cao chất lượng giám sát, coi giám sát là công cụ thúc đẩy phát triển; nâng cao chất lượng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước dựa trên cơ sở dữ liệu đầy đủ, khoa học, minh bạch; đưa đối ngoại nghị viện đi vào chiều sâu.
Nhấn mạnh đất nước đang đứng trước thời điểm lịch sử mang tính bước ngoặt, Tổng Bí thư cho rằng trách nhiệm đặt lên vai Quốc hội và từng đại biểu Quốc hội là hết sức nặng nề nhưng cũng vô cùng vẻ vang. Trước thềm bầu cử Quốc hội khóa XVI, Đảng và nhân dân kỳ vọng các đại biểu Quốc hội tiếp tục là những người tiêu biểu về trí tuệ, bản lĩnh, đạo đức và tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân, đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên trên hết, tiếp nối xứng đáng truyền thống 80 năm vẻ vang của Quốc hội Việt Nam.
nongnghiepmoitruong.vn