Tối ưu hóa lợi ích từ nguồn nước trên cơ sở Quy hoạch, Kịch bản nguồn nước và Quy trình vận hành liên hồ chứa

Trong tháng 8/2025, Cục Quản lý tài nguyên nước tiếp tục triển khai đồng bộ các nhiệm vụ theo Chương trình công tác của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tập trung vào công tác quản lý nhà nước về điều hòa, phân phối, phục hồi, phát triển và khai thác, sử dụng tài nguyên nước. Trọng tâm của Cục là theo dõi chặt chẽ diễn biến nguồn nước, chỉ đạo vận hành hệ thống đập, hồ chứa và các công trình khai thác nước nhằm tối ưu hóa lợi ích trên cơ sở Quy hoạch tài nguyên nước, Kịch bản nguồn nước, Quy trình vận hành liên hồ chứa, Giấy phép khai thác tài nguyên nước (hạn ngạch khai thác tài nguyên nước). Cục phối hợp chặt chẽ với các địa phương, các đơn vị quản lý, vận hành công trình khai thác nước để hướng dẫn, giải quyết những khó khăn vướng mắc trong công tác quản lý cũng như hoạt động khai thác, sử dụng tài nguyên nước.

Triển khai nghiêm túc các chủ trương, chính sách lớn của Đảng và Nhà nước

Trong tháng 8, Cục tiếp tục lãnh đạo, chỉ đạo triển khai nghiêm túc các chủ trương, nghị quyết của Đảng, Chính phủ và các định hướng lớn của Bộ, Lãnh đạo Bộ. Đối với nhóm nhiệm vụ thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá khoa học  công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Cục đã xây dựng và ban hành Kế hoạch thực hiện, đồng thời đề xuất mở mới ba đề tài, một bài toán lớn và một dự án đầu tư công phục vụ chuyển đổi số ngành nước.

Song song đó, Cục nghiêm túc triển khai các Nghị quyết số 59-NQ/TW, 66-NQ/TW và 68-NQ/TW của Bộ Chính trị thông qua các kế hoạch hành động của Đảng ủy Cục nhằm thúc đẩy hội nhập quốc tế, đổi mới công tác pháp luật và tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế tư nhân trong lĩnh vực nước.

Công tác xây dựng thể chế tiếp tục được triển khai bài bản, đảm bảo chất lượng và tiến độ. Tính đến 20/8/2025, Cục đã trình Bộ trưởng ban hành 01 Thông tư, đang trình Bộ trưởng xem xét, ban hành 01 Thông tư, gửi Vụ Pháp chế thẩm định 01 Thông tư và trình Bộ gửi lấy ý kiến 01 Thông tư. Đồng thời, Cục đã phối hợp với Vụ Pháp chế xây dựng nội dung về tài nguyên nước tại các Nghị định quy định về phân định thẩm quyền khi thực hiện chính quyền địa phương 02 cấp, phân cấp, phân quyền quản lý nhà nước trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, trình Bộ trưởng trình Chính phủ ban hành đúng thời hạn các Nghị định. Theo đó, đã phân cấp 09/19 TTHC, tương đương với tỷ lệ 47,3% từ thẩm quyền cấp phép của cấp Bộ về cấp tỉnh thực hiện và tăng thẩm quyền của địa phương đối với 08 TTHC. Tính đến thời điểm 01/7/2025, lĩnh vực tài nguyên nước có tổng số 25/35 TTHC đã phân cấp, đạt tỷ lệ 71,43%.

Về cải cách hành chính, trong tháng 8/2025, Cục tham mưu giải quyết 9 hồ sơ TTHC, đạt 100% đúng hạn; đồng thời duy trì đầy đủ chế độ họp, báo cáo và phối hợp công tác giữa Đảng ủy và lãnh đạo Cục. Cục cũng đã ban hành 36 văn bản hướng dẫn triển khai thi hành các quy định của pháp luật về tài nguyên nước liên quan đến phân quyền, phân cấp và chính quyền địa phương 02 cấp.

Về hợp tác quốc tế và triển khai các dự án nguồn nước, Cục tiếp tục hợp tác chặt chẽ với các tổ chức quốc tế, triển khai hiệu quả các hợp phần của Dự án GEF 7 – Mã Cả và GEF 7 – CMDA. Đồng thời, Cục phối hợp với các bộ, ngành và đối tác hoàn thiện trình phê duyệt Văn kiện dự án GEF 8 – ECHO và triển khai dự án GEF 8 – ERIP sau khi được Bộ trưởng phê duyệt.

Cục cũng phối hợp với UNICEF triển khai dự án tăng cường năng lực và truyền thông bảo vệ nguồn nước an toàn cho trẻ em Việt Nam; phối hợp với ADB xây dựng bộ tiêu chí đánh giá, phân loại nguồn nước bị suy thoái, ô nhiễm, cạn kiệt và danh mục nguồn nước cần phục hồi theo mức độ ưu tiên; hợp tác với CIMA để tăng cường khung quản trị ngành nước, đặc biệt là vận hành liên hồ chứa theo thời gian thực.

Theo dõi sát diễn biến nguồn nước và hướng dẫn vận hành liên hồ chứa

Trong tháng 8/2025, Cục thường xuyên theo dõi diễn biến dòng chảy qua các hệ thống giám sát. Kết qua theo dõi cho thấy, đã có 05/11 lưu vực sông có quy trình vận hành liên hồ chứa chuyển sang thời kỳ mùa lũ; dòng chảy trên 12 lưu vực sông lớn cơ bản cao hơn cùng kỳ 7/2024  từ 5% đến 310%. Một số sông thuộc lưu vực Chu, Cả, Kôn – Hà Thanh cao hơn gấp 2–3 lần so với 2024. 

Đối với nguồn nước dưới đất, Cục thường xuyên theo dõi giám sát diễn biến mực nước tại 111 công trình khai thác nước dưới đất của các tổ chức, cá nhân khai thác với quy mô lớn và tại 910 công trình quan trắc thuộc mạng quan trắc tài nguyên nước quốc gia để phục vụ công tác dự báo, cảnh báo về nguồn nước và điều phối quá trình khai thác, sử dụng nước dưới đất. Nhìn chung, mực nước dưới đất trung bình tháng 8/2025 so với tháng trước có xu thế hạ tại hầu hết các tầng chứa nước, tuy nhiên vẫn ở mức xấp xỉ so với cùng kỳ tháng 8/2024. Mực nước tại đồng bằng Bắc Bộ, Nam Bộ và duyên hải miền Trung đều nằm trong giới hạn khai thác cho phép. Tại Tây Nguyên, mực nước tuy dao động lớn nhưng vẫn trong ngưỡng an toàn.

Tính đến 15/8/2025, tổng dung tích các hồ trên 11 lưu vực đạt khoảng 33,3 tỷ m³, trong đó 17 tỷ m³ có khả năng điều tiết. Trong mùa cạn, 21/45 hồ duy trì được mực nước tối thiểu theo quy trình vận hành, đảm bảo cấp nước hạ du. Dưới ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 3, nhiều hồ như Thác Bà, Tuyên Quang, Bản Vẽ, Hủa Na đã góp phần cắt giảm lũ đáng kể. Cục đã ban hành 3 văn bản đôn đốc, yêu cầu các chủ hồ chủ động ứng phó.

Bên cạnh thực hiện các nhiệm vụ nêu trên, Cục tiếp tục triển khai các nhiệm vụ tuyên truyền, quán triệt các nghị quyết, kết luận của Trung ương; tăng cường công tác xây dựng Đảng, duy trì đoàn kết, thống nhất nội bộ. Tinh thần “dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm” tiếp tục được xác định là giá trị cốt lõi để đảm bảo an ninh nguồn nước quốc gia.

Triển khai chương trình công tác và nhiệm vụ trọng tâm tháng 9/2025

Trong tháng 9/2025 Cục Quản lý tài nguyên nước tiếp tục tập trung triển khai các nhiệm cụ trọng tâm, cụ thể như sau: 

Một là, tiếp tục xây dựng, hoàn thiện nội dung tài nguyên nước trong dự án Luật sửa đổi các luật lĩnh vực nông nghiệp – môi trường; triển khai sửa đổi các Nghị định, Thông tư liên quan.

Hai là, khẩn trương hoàn thiện hồ sơ dự thảo Nghị định về xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực tài nguyên nước.

Ba là, tiếp tục tập trung nguồn lực triển khai thực hiện các quy định về chính quyền địa phương hai cấp; hướng dẫn, đôn đốc các địa phương triển khai thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật trong lĩnh vực tài nguyên nước về phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền và Thông tư số 14/2025/TT-BNNMT ngày 19/6/2025 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Bốn là, rà soát, cập nhật 02 hồ sơ quy hoạch tổng hợp lưu vực sông Ba và Vu Gia - Thu Bồn phù hợp với mô hình tổ chức mới của Chính phủ và các địa phương sau khi sáp nhập để gửi lấy ý kiến các Bộ, ngành, địa phương có liên quan. 

Năm là, rà soát, tham mưu xây dựng kịch bản nguồn nước trên 08 Lưu vực lớn: sông Hồng - Thái Bình, sông Cửu Long, sông Bằng Giang - Kỳ Cùng, sông Mã, sông Hương, sông Sê San, sông Srêpốk, sông Đồng Nai. 

Sáu là, tiếp tục hoàn thiện hồ sơ Đề án thành lập Tổ chức lưu vực sông theo ý kiến góp ý của các Bộ, ngành, địa phương. 

Bẩy là, đẩy mạnh tuyên truyền, quán triệt thực hiện các nghị quyết của Trung ương, Quốc hội, Chính phủ, Chương trình công tác của Bộ và Chương trình công tác của Đảng bộ Cục, của Cục để kịp thời cụ thể hóa triển khai thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm có trọng tâm, trọng điểm, quyết tâm chỉ đạo thực hiện hoàn thành các nhiệm vụ chính trị và công tác xây dựng Đảng góp phần hoàn thành thắng lợi mục tiêu, nhiệm vụ Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Cục, nhiệm kỳ 2025-2030 theo phương châm “Kết quả của ngày hôm nay là khởi đầu của ngày mai”.

Cùng với đó, Cục tiếp tục theo dõi chặt chẽ diễn biến nguồn nước trên các lưu vực, giám sát vận hành liên hồ chứa trong mùa mưa lũ, đồng thời đôn đốc tổ chức, cá nhân tuân thủ quy định pháp luật để bảo đảm khai thác, sử dụng hiệu quả và bền vững tài nguyên nước.

 

 

DWRM